Dołącz do czytelników
Brak wyników

Okiem inspektora

8 listopada 2022

NR 71 (Październik 2022)

Po jakie rozwiązania IT sięgać w przemyśle?

0 52

Systemy IT w przemyśle ułatwiają szybkie pozyskanie oraz analizę danych z linii produkcyjnych. Do najbardziej popularnych wdrożeń informatycznych zalicza się rozwiązania klasy ERP oraz analitykę biznesową – BI/Business Intelligence. Zaobserwowano także tendencję do zastępowania rozwiązań wielomodułowych, pochodzących od różnych dostawców, rozwiązaniami kompleksowymi, które pozwalają na niemal nieograniczoną interakcję i synchronizację pomiędzy różnymi obszarami w przedsiębiorstwie.

Korzyści płynące z rozwiązań IT obejmują m.in. ograniczenie czasu, jaki potrzebny jest na obsługę poszczególnych procesów. Dzięki rozwiązaniom informatycznym firma zyskuje także szybszy dostęp do danych, które mogą być automatycznie gromadzone, łatwo dostępne i czytelnie prezentowane – w czasie rzeczywistym, co umożliwia szybszą reakcję.

POLECAMY

Na popularność rozwiązań IT w przemyśle wpływa ponadto integracja pomiędzy różnymi rynkami. Znajdują się na nich konkurujące ze sobą firmy, których przewagą mogą być rozwiązania IT bezpośrednio związane z produkcją (takie jak systemy MES, APS, SFC). Sektor małych i średnich przedsiębiorstw coraz częściej posługuje się systemami umożliwiającymi przetwarzanie danych, które dostarczane są przez urządzenia wykonawcze, na formę bardziej przyjazną człowiekowi. Tu doskonale sprawdzają się programy klasy Human Machine Interface oraz SCADA (ang. Supervisory Control and Data Acquisition). Warto przy tym zauważyć, że firmy produkcyjne wysoce cenią sobie łatwość łączenia się z istniejącymi, ale też planowanymi systemami komputerowymi (albo: systemami informatycznymi) na każdym poziomie.

Do najbardziej znanych systemów należą programy ERP. Jednak coraz częściej uzupełniane są one o inne oprogramowanie, stanowiące rozszerzenie funkcji np. o harmonogramowanie produkcji. Jest ono szczególnie cenne w dobie szybkich zmian warunków rynkowych, a do tego obniża koszty. 

System ERP

System ERP (ang. Enterprise Resource Planning) to oprogramowanie służące do zarządzania przedsiębiorstwem, w tym przede wszystkim do planowania jego zasobów. Działa na podstawie jednej bazy danych, w której są gromadzone i przetwarzane informacje ze wszystkich obszarów działalności przedsiębiorstwa – np. produkcji, obsługi klienta i sprzedaży, logistyki i magazynu, finansów i księgowości itp.

Oprogramowanie to pozwala na obsłużenie szeregu obszarów, dzięki czemu z jednego ERP mogą korzystać jednocześnie handlowcy, pracownicy działu księgowości czy magazynierzy – oczywiście na różnych poziomach dostępu. Walorem jest tu zatem przede wszystkim to, że wszelkie informacje są gromadzone w jednym miejscu, a każdy z pracowników ma dostęp do zintegrowanych i aktualnych danych. Co za tym idzie, w przedsiębiorstwie następuje płynny przepływ informacji pomiędzy poszczególnymi działami, a wiele procesów jest wykonywanych automatycznie przez oprogramowanie.

System MES

Za pożyteczne dla przemysłu uzupełnienie oprogramowania ERP uznaje się między innymi systemy MES (ang. Manufacturing Execution System), które na bieżąco zbierają dane o realizacji produkcji wprost z maszyn.

Dzięki wykorzystaniu przez MES technologii informatycznych, oprogramowania, urządzeń elektronicznych i elementów automatyki możliwe jest efektywne zbieranie danych w czasie rzeczywistym bezpośrednio ze stanowisk produkcyjnych. Pozwala to na transfer informacji na obszar biznesowy. Dane dotyczące realizacji produkcji pobierane są często bezpośrednio z maszyn lub przy pomocy pracowników produkcji. Tak dalece idąca funkcjonalność pozwala uzyskać natychmiastowy sygnał zwrotny dotyczący stopnia wykonania produkcji, a to z kolei przyczynia się do podejmowania na bieżąco właściwych decyzji i szybkich reakcji na błędy i nieprawidłowości w czasie procesu produkcyjnego. Analiza kluczowych wskaźników efektywności rysuje prawdziwy obraz wykorzystania zdolności produkcyjnych.

Do najważniejszych funkcji systemów klasy MES należą:

  • śledzenie i wizualizacja produkcji w toku w czasie rzeczywistym, 
  • śledzenie rzeczywistego czasu i wydajności pracy maszyn i ludzi, 
  • śledzenie przestojów planowanych i przestojów nieplanowanych, 
  • rejestracja przyczyn przestojów planowanych i nieplanowanych, 
  • planowanie wykonania zleceń produkcyjnych i kontrola ich wykonania na poziomie operacyjnym, 
  • tworzenie prognoz czasu realizacji zlecenia produkcyjnego na podstawie rzeczywistych wskaźników wydajności produkcji. 

MES wspomagają także aktualizację stanów magazynów materiałów, półproduktów, produktów finalnych; zbieranie informacji o wadach i jakości produkowanych części czy generowanie automatycznych raportów i szczegółową analizę zgromadzonych informacji. 

Systemy APS

Rozwinięciem oprogramowania klasy ERP jest także system APS (ang. Advanced Planning & Scheduling). Pozwala on wykonywać złożone operacje planistyczne i symulacyjne wraz z optymalizacją. 

Systemy APS optymalizują algorytmy obsługujące i zajmujące się ograniczeniami wraz z uwzględnieniem celów biznesowych. Kładą duży nacisk na działanie w pamięci jako programy rezydentne oraz bazy danych w celu możliwości tworzenia planów i rozkładów w trybie rzeczywistym. Dzięki nim możliwe jest usunięcie niepotrzebnych nadwyżek magazynowych oraz ulepszenie możliwości dostawczych.

Systemy SFC

Systemy Shop Floor Control to narzędzia, które za pomocą komputerów i kontrolerów planują, wysyłają i śledzą postępy zleceń roboczych, które realizowane są przez produkcję na podstawie określonych tras. Systemy te najczęściej obliczają postępy pracy w procesie na podstawie wartości procentowej dotyczącej ukończenia dla każdego zlecenia i operacji. Przydaje się to zwłaszcza przy wycenach i planowaniu zapasów.

Programy SFC określić można jako wyspecjalizowaną część planowania zasobów wytwórczych, czyli systemów informatycznych klasy MRP II (ang. Manufacturing Resource Planning).

Programy HMI 

To przemysłowy interfejs między maszyną lub procesem a operatorem, który go obsługuje. Za pośrednictwem HMI (ang. Human-Machine Interface) osoba odpowiedzialna za realizację zadań produkcyjnych w danym zakładzie może wpływać na przebieg procesu i go kontrolować.

HMI przede wszystkim dostarcza operatorowi aktualnych, rzeczywistych informacji w formie, która pozwoli mu na podjęcie najlepszej decyzji w danym momencie. 

HMI stosowane jest m.in. do obsługi linii produkcyjnej, do zmiany wytwarzanego produktu i sterowania systemem HVAC w budynku hali produkcyjnej. Pozwala także na kontekstową wizualizację drobnych proces...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 numerów czasopisma "Menedżer Produkcji"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Dodatkowe dokumenty do pobrania i samodzielnej edycji
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy